
विराटनगर । जेनजी आन्दोलन उत्कर्षमा पुगेको दिन भदौ २४ गते देशका विभिन्न सहरमा आगजनी, तोडफोड र हिंसात्मक घटनाले चरम रूप लिएको थियो ।
जथाभावी रूपमा गरिएको आगजनीले सरकारी कार्यालयदेखि निजी घर र व्यक्तिगत सम्पत्तिसम्म ध्वस्त भइरहेका थिए । नेताहरुका घर पनि अराजक समूहको निसाना पर्न थाले । त्यही बेला सुनसरीको इटहरी उपमहानगरपालिका–६ मा रहेको कोशी प्रदेशका आन्तरिक मामिला तथा कानुनमन्त्री रेवतीरमण भण्डारीको घरसमेत अराजक समूहको निसानामा परेको थियो । तर, ३ पटकसम्मको आगजनी प्रयास छिमेकीहरुको सामूहिक प्रतिरोधले विफल बन्यो ।
सुरुमा भिडले घर जलाउने योजना बनाएर आक्रोशसहित आक्रमण गर्न खोज्दा घरभित्र भाडामा बस्ने महिलाले रोइकराइ गरिन् ।
भदौ २४ गते दिउँसो करिब २ बजेतिर मन्त्री भण्डारीको घरमा भिड पुग्यो । त्यतिबेला मन्त्री र शिक्षिकासमेत रहेकी उनकी पत्नी हुमा भण्डारी बाहिर थिए । सुरुमा भिडले घर जलाउने योजना बनाएर आक्रोशसहित आक्रमण गर्न खोज्दा घरभित्र भाडामा बस्ने महिलाले रोइकराइ गरिन् ।
नेकपा (एमाले)का नेतासमेत रहेका मन्त्री भण्डारीले भने, ‘म घरबाहिर थिएँ । श्रीमती पनि बाहिर रहिछन् । दिउँसो २ बजेतिर भिड मेरो घरमा पुगेछ । भिडभित्रै कोही ‘यो घर भ्रष्टाचार गरेर बनाएको होइन, जलाउन हुँदैन’ भनेर भन्ने पनि रहेछन् । कोही भने ‘जलाउनैपर्छ’ भन्दै आक्रोश पोखिरहेका रहेछन् । त्यही बेला भाडामा बस्ने महिलाले ‘हामी भाडामा बस्छौं, हाम्रो सबै सामान जल्छ, कृपया आगो नलगाइदिनुहोस्’ भनेर अनुरोध गरिछन् । त्यो अनुरोधपछि भिड आगो नलगाइकन फर्किएछ ।’
तर, भिड चेतावनी दिँदै फर्किएको थियो । भिडले भाडावाल महिलालाई भनेको थियो, ‘२ घण्टाभित्र कोठा खाली गर्नु । अनि हामी आएर यो घरमा आगो लगाउँछौं ।’ त्यसपछि ती महिलाले कोठामा भएका आफ्ना सामान निकाल्न थालिन् ।
दिउँसो ४ बजेतिर फेरि अर्को समूह मन्त्री भण्डारीको घरमा पुग्यो । तर, त्यति बेलासम्ममा छिमेकीहरु खडा भइसकेका थिए । त्यो भिडलाई छिमेकीहरुले प्रत्यक्ष अवरोध गरे । छिमेकीले भेला भएर भिडलाई सम्झाउन थाले, ‘यो घर भ्रष्टाचार गरेर बनेको होइन, जलाउन हुँदैन ।’
घरमा कुनै विशेष सजावट छैन । मार्बल लगाएको र एट्याच बाथरुम पनि छैन । म मन्त्री भइसकेपछि माथिल्लो तलामा पीएसओ (अंगरक्षक)का लागि टिनको छानो हालेर एउटा कोठा चैं बनाइदिएको थिएँ ।
छिमेकीहरुको सामूहिक अडानले भिडको योजनालाई रोक्यो । मन्त्री भण्डारीले भने, ‘मेरो घर सामान्य छ । कुनै विशेष सजावट छैन । मार्बल लगाएको र एट्याच बाथरुम पनि छैन । म मन्त्री भइसकेपछि माथिल्लो तलामा पीएसओ (अंगरक्षक)का लागि टिनको छानो हालेर एउटा कोठा चैं बनाइदिएको थिएँ । भिडले त्यही कोठाको पंखा चैं तोडफोड गर्नुका साथै घरमा ढुंगामुढा पनि गर्यो । तर, आगो लगाउन पाएन । सायद घरको सामान्य अवस्था देखेर पनि भिडले आगजनी गर्न उपयुक्त नठानेको हुनसक्छ ।’
स्थानीयले प्रतिवाद र अवरोध गरेपछि दोस्रोपटक आएको समूहसमेत फर्किएर गयो । फेरि साँझ करिब ६ बजेतिर अर्को समूह आएर घरमा आगजनी गर्ने अड्डी कस्यो । छिमेकीहरु अझै सशक्त रूपमा उभिइसकेका थिए । उनीहरुले फेरि सामूहिक रूपमा भिडलाई रोक्ने काम गरे ।
छिमेकीको एकताबद्ध अडान देखेपछि भिड हच्कियो । ढुंगामुढा गरेर सामान्य क्षति पुर्याए पनि घरमा आगजनी नगरिकन फर्कियो । मन्त्री भण्डारी भन्छन्, ‘मेरो घरमा लगातार ३ पटकसम्म आगजनीको प्रयास भएछ । घर भाडामा बस्ने महिला र छिमेकीहरुले बारम्बारको प्रयासलाई विफल बनाए । छिमेकीको पहल नभएको भए मेरो घर जल्ने थियो । यो घटनामा मलाई छिमेकीहरुको ठूलो गुन छ ।’
स्थानीयका अनुसार मन्त्री भण्डारीको घरमा आगजनी भएको भए वरपरका अन्य घरहरु पनि जल्ने थिए । सुष्मा गोदावरी कलेजका प्राचार्य तथा मन्त्री भण्डारीका छिमेकी बोधराज नेपाल त्यो दिनको घटना सम्झँदा अझै भावुक हुन्छन् ।
घर सामान्य छ । छिमेकीसँग उहाँको व्यवहार राम्रो भएकाले नै छिमेकीले पनि उहाँप्रति सद्भाव देखाएका हुन् । छिमेकीहरुको एकताले ठूलो संकट टर्यो ।
उनी भन्छन्, ‘मन्त्रीको घर जलाउन भनेर भिड बारम्बार आइपुग्यो । हामी छिमेकीहरु एकजुट भयौं । भिडलाई बुझाउने प्रयास गर्यौं । ‘भ्रष्टाचार गरेर बनेको घर होइन, यो घर जलाउन हुँदैन’ भन्यौं । भिडले कुरा सुन्ने अवस्था नै थिएन । ढुंगा हानेर घरका सिसा फुटाइदियो । सामान्य तोडफोड पनि गर्यो । तर, छिमेकीहरुको सामूहिक प्रयासले घर जल्न पाएन ।’
नेपालका अनुसार नेताहरूमाथि भ्रष्टाचार गरेर सम्पत्ति जोडेको भन्ने आरोप सामान्य छ, तर भण्डारीले त्यस्तो गरेको प्रमाण देखिएको छैन । ‘उहाँको घर सामान्य छ । छिमेकीसँग उहाँको व्यवहार राम्रो भएकाले नै छिमेकीले पनि उहाँप्रति सद्भाव देखाएका हुन्,’ उनले थपे । उनका अनुसार त्यतिबेला छिमेकीहरुको एकताले ठूलो संकट टर्यो ।
‘हामीले बचाउन नसकेको भए वरपरका धेरै घर जल्ने थिए । इटहरीमै उपमहानगरपालिकाको कार्यालय जलिसकेको थियो । भिड अति नै आक्रोशित थियो । तर, हाम्रो सामूहिक प्रतिरोध सफल भयो । यसरी नै अन्य ठाउँमा पनि नागरिक एकजुट भएको भए धेरै सरकारी र निजी सम्पत्ति जोगिने थिए,’ उनले भने ।
भिडले ढुंगामुढा गरेर घरका सिसा फुटाउनेसम्म गर्यो । तर, आगो लगाउन सकेन । छिमेकी सबै मिलेर रोक्यौं ।
नागरिक समाज इटहरीकी निवर्तमान अध्यक्ष तथा इटहरी लेडी जेसीसकी पूर्वअध्यक्ष बालिका भट्टराईको मानसपटलमा पनि त्यही दिनको घटना घुमिरहेको छ । उनले भनिन्, ‘भिड बारम्बार आयो । प्रत्येकपटक उनीहरुले आगो लगाउने अड्डी कसे । तर, हामी छिमेकी भेला भएर अनुनय विनय गर्दै ‘मन्त्री भण्डारी सामाजिक व्यक्ति हुनुहुन्छ, घर जलाउन हुँदैन’ भन्यौं । भिडले ढुंगामुढा गरेर घरका सिसा फुटाउनेसम्म गर्यो । तर, आगो लगाउन सकेन । छिमेकी सबै मिलेर रोक्यौं । मन्त्रीको घरलाई हामीले राति १० बजेसम्म पहरा दियौं । भिड आक्रामक थियो । जसरी पनि आगो लगाउने अडानमा थियो । तर, हामीले बारम्बार बुझाएर रोक्यौं । अन्ततः उनीहरु पछि हटे ।’
भट्टराईले त्यतिबेला घरनजिकै बाटोमा रहेको एउटा सरकारी मोटरसाइकललाई समेत सुरक्षित राखेको स्मरण गरिन् । ‘बाटोमा सरकारी मोटरसाइकल थियो । देखेको भए जलाउने थिए । तर, बोराहरु भेला पार्दै त्यसलाई छोपेर सुरक्षित राख्यौं । वरपरका अन्य घरहरु पनि खतरामा थिए । यदि मन्त्रीको घरमा आगो लगाइएको भए अरु घर पनि ध्वस्त हुने थिए,’ भट्टराई भन्छिन् ।
छिमेकीहरुले देखाएको एकता र सहकार्यकै कारण आज मन्त्री भण्डारीको घर सुरक्षित छ । छिमेकीहरुले ३ पटकसम्मको प्रयासलाई विफल पारेर ठूलो क्षति हुनबाट जोगाइदिए ।
मन्त्री भण्डारी भन्छन्, ‘मेरा छिमेकीहरुले मेरो मात्र होइन, वरपरका घर पनि जोगाउनु भयो । उहाँहरुले ठूलो गुन लगाउनु भयो । ३ पटकसम्मको प्रयासलाई विफल पारेर ठूलो क्षति हुनबाट जोगाइदिनु भयो । देशभर आगजनी र तोडफोड लगायतका हिंसात्मक घटना भइरहेका बेला छिमेकीहरुले देखाएको एकता र सहकार्यकै कारण आज मेरो घर सुरक्षित छ । यो मेरो जीवनकै ठूलो घटना हो । जसलाई म कहिल्यै बिर्सन सक्दिन ।’
दिउँसो २ बजेअघि नै इटहरी उपमहानगरपालिकाको कार्यालयमा आगजनी भइसकेको थियो । उपमहानगर जलिरहँदा नजिकै रहेको इलाका प्रहरी कार्यालयअगाडि प्रदर्शनकारी र प्रहरीबीच दोहोरो झडप भइरहेको थियो ।
आगोले उपमहानगर ध्वस्त बनाएको छ । लगातार झडप भएर असुरक्षित बनेपछि प्रहरी पनि पछि हट्यो । त्यति मात्रै हैन, प्रहरीले आत्मसमर्पण नै गरेपछि अराजक समूहले आगजनी गरेर प्रहरी कार्यालय ध्वस्त बनाइदियो । जसोतसो भागेर प्रहरीले ज्यान जोगाएका थिए ।
इटहरी उपमहानगरमा आगो झोसेर एउटा भिड मन्त्री भण्डारीको घरतिर लागेको थियो । आफैं असुरक्षित भएका बेला प्रहरीले अरुको घर बचाउन सक्ने सम्भावना थिए ।
बर्दी नै उतारेर प्रहरीलाई लेखेटियो । इटहरीको मुख्य चोकनजिक कार्यालय रहेको प्रहरी अहिले तरहराको चौकीमा बसेर इटहरीलाई सुरक्षा दिइरहेको छ ।
उपमहानगरमा आगो झोसेर एउटा भिड मन्त्री भण्डारीको घरतिर लागेको थियो । आफैं असुरक्षित भएका बेला प्रहरीले अरुको घर बचाउन सक्ने सम्भावना थिए । तर, आगोले देश जलिरहेका बेला छिमेकीहरुको साहसिक अडान र सामूहिक प्रतिवादकै कारण मन्त्री भण्डारीको घर भने आगजनी हुनबाट जोगियो ।

























