खाम्लेतदेखि राष्ट्रसेवासम्म : पाँच दाजुभाइको प्रेरणादायी यात्रा

विराटनगर । खोटाङको विकट गाउँ राजापानी- खाम्लेत । न सहज सडक पुगेको थियो, न त गुणस्तरीय शिक्षाका आधुनिक स्रोत-साधन नै । तर, विकटताले एउटा सामान्य परिवारका पाँच छोराका असीम सपनालाई कहिल्यै छेक्न सकेन ।

पेशाले पुरोहित बुवा । गाउँमा पूजापाठ गरेर हुने सीमित आम्दानीले परिवारको बिहान-बेलुकीको छाक टार्नै धौधौ हुन्थ्यो । घरगृहस्थी सम्हाल्दै सन्तानको उज्यालो भविष्यका लागि अहोरात्र खट्ने आमा । त्यही अभाव र सादगीबीच हुर्किएका भण्डारी परिवारका पाँचै दाजुभाइले आज आफ्नो मिहिनेतका बलमा राष्ट्रसेवाको यात्रा तय गरेका छन् । पाँचै जनाले स्नातकोत्तर तह उत्तीर्ण गरिसकेका छन् भने सबै जना देशका प्रतिष्ठित सरकारी तथा बैंकिङ सेवामा कार्यरत छन् । यो कुनै चमत्कार होइन, अभावमाथि इच्छाशक्ति, अनुशासन र अनवरत परिश्रमको जित हो ।

गाउँकै श्री ज्योति माध्यमिक विद्यालयबाट प्रारम्भिक शिक्षा हासिल गरेपछि पाँचै भाइ उच्च शिक्षाको खोजीमा विराटनगर झरेका थिए । विराटनगर सिटी कलेजबाट कक्षा १२ को पढाइ पूरा गरेपछि उनीहरूले आफ्नो शैक्षिक यात्रालाई निरन्तरता दिए । अध्ययनप्रतिको लगाव र निरन्तरको मिहिनेतका कारण पाँचै दाजुभाइले उच्च शिक्षा हासिल गर्दै स्नातकोत्तर तह पूरा गरे । उनीहरूको लक्ष्य शैक्षिक डिग्रीमा मात्र सीमित थिएन । प्रतिस्पर्धात्मक लोकसेवा तथा बैंकिङ परीक्षामार्फत राष्ट्रसेवामा जोडिने उनीहरूको साझा उद्देश्य थियो ।

भण्डारी परिवारको यो सफल यात्रामा जेठा छोरा भानुभक्त भण्डारी पहिलो पथप्रदर्शक बने । उनी नेपाल बैंकमा अधिकृतका रूपमा प्रवेश गरेपछि परिवारमा नयाँ भरोसा र उत्साह जाग्यो । जेठाको त्यो सफलताले भाइहरूलाई पनि थप प्रेरणा दियो । त्यसपछि माइला छोरा छविलाल भण्डारी नेपाल राष्ट्र बैंकमा सेवारत भए भने साइला छोरा मित्र प्रसाद भण्डारी निजामती सेवाअन्तर्गत नायब सुब्बा पदमा कार्यरत छन् । काइला छोरा टिका प्रसाद भण्डारी नेपाल राष्ट्र बैंकमै सेवारत छन् । कान्छा छोरा केशब भण्डारी पनि खुला प्रतिस्पर्धाबाट नेपाल राष्ट्र बैंकमा सिफारिस भएसँगै पाँचै दाजुभाइ राष्ट्रसेवाको यात्रामा जोडिएका छन् ।

पाँच जना छोरालाई पढाएर स्नातकोत्तरसम्म पुर्‍याउनु र निजामती तथा बैंकिङ क्षेत्रका प्रतिस्पर्धात्मक परीक्षामा सफल गराउनु भण्डारी दम्पतीका लागि सहज थिएन । पण्डित बुवाले गाउँघरमा पूजापाठ गरेर कमाएको सानो रकम नै परिवारको मुख्य आर्थिक स्रोत थियो । आमाले आफ्ना सुख र इच्छालाई थाती राखेर सन्तानको पढाइ र अनुशासनमा निरन्तर ध्यान दिइन् । आमाबुवाको यही त्याग, मिहिनेत र संस्कारले छोराहरूमा बलियो आत्मविश्वास पैदा गर्‍यो ।

अहिले खाम्लेतका ती पुराना दिन सम्झँदा विराटनगर–४ मा स्थायी बसोबास गरिरहेका भण्डारी दाजुभाइलाई आफ्नो यात्राप्रति गौरव महसुस हुन्छ । सहज सडक र पर्याप्त शैक्षिक स्रोत नभएको खाम्लेतबाट सुरु भएको उनीहरूको यात्रा केवल भौगोलिक दूरी पार गर्ने यात्रा थिएन । यो अभावबाट अवसर, संघर्षबाट सफलता र सपनाबाट उपलब्धिसम्म पुग्ने लामो यात्रासमेत थियो ।

भण्डारी परिवारको यो शैक्षिक चेतना र सफलताको लहर पाँच भाइमा मात्रै सीमित छैन । परिवारकी एक्ली बहिनी हाल लोकसेवा आयोगको तयारीमा छिन् भने घरमा भित्रिएका चारै जना बुहारी पनि बैंकिङ सेवाका प्रतिस्पर्धात्मक परीक्षाको तयारीमा जुटेका छन् । एउटा दुर्गम गाउँबाट सुरु भएको शिक्षाप्रतिको चेतना अहिले सिङ्गो परिवारकै संस्कार बनेको छ ।

भण्डारी दाजुभाइको यो लोभलाग्दो यात्राले आजका युवालाई ठूलो सन्देश दिन्छ । सफल हुन न त ठूला सहरमा जन्मिनुपर्छ, न त महँगा विद्यालय र प्रशस्त धनसम्पत्ति नै चाहिन्छ । अभावले बाटो केही समयका लागि साँघुरो बनाउन सक्छ, तर दृढ इच्छाशक्ति र निरन्तरको मिहिनेत भए सपना रोक्न सक्दैन । खाम्लेतदेखि विराटनगरसम्मको यो कथा एउटा परिवारको सफलताको विवरण मात्र होइन, आफ्नै मिहिनेतमा विश्वास गर्ने दुर्गम क्षेत्रका विद्यार्थीका लागि जीवन्त प्रेरणासमेत हो ।