अमेरिका–इरानबीच शान्ति सहमति भएको ट्रम्पको दाबी, सैन्य गतिविधि रोक्ने घोषणा

एजेन्सी । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिका र इरानबीच महत्वपूर्ण शान्ति सहमति सम्पन्न भएको दाबी गरेका छन् । सामाजिक सञ्जालमार्फत सार्वजनिक सन्देश जारी गर्दै ट्रम्पले इरानसँगको सम्झौता टुंगिएको र दुवै पक्षबीच सहमति कायम भएको बताएका हुन् ।

ट्रम्पको उक्त अभिव्यक्तिभन्दा केही समयअघि पाकिस्तानका प्रधानमन्त्री शहबाज सरिफले पनि अमेरिका र इरानबीच शान्ति सहमति भएको जानकारी दिएका थिए । उनले सामाजिक सञ्जाल ‘एक्स’ मा लेख्दै दुवै देशले तत्काल र स्थायी रूपमा सैन्य कारबाही अन्त्य गर्ने निर्णय गरेको बताएका छन् ।

Advertisement

सरिफका अनुसार उक्त सहमतिपत्रमा आगामी जुन १९ मा स्विट्जरल्याण्डमा हस्ताक्षर गरिनेछ । उनले सम्झौतामा लेबनानमा जारी सैन्य गतिविधि अन्त्य गर्ने विषयसमेत समावेश गरिएको उल्लेख गरेका छन् । लेबनानको विषय इरानका लागि लामो समयदेखि प्रमुख चासोको विषय रहँदै आएको थियो ।

यद्यपि, सम्झौताको पूर्ण विवरण सार्वजनिक गरिएको छैन । तर, पछिल्ला केही दिनयता विभिन्न माध्यमहरूमा यसको मुख्य विषयवस्तुका बारेमा चर्चा भइरहेको थियो । प्राप्त विवरणअनुसार अमेरिका र इरानले विश्वकै अत्यन्त व्यस्त समुद्री मार्गमध्ये एक मानिने होर्मुज क्षेत्रमा जारी प्रतिस्पर्धात्मक नाकाबन्दी अन्त्य गर्ने समझदारी गरेका छन् ।

त्यसैगरी, दुवै पक्षले एकअर्काविरुद्ध आक्रमण नगर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन् । इरानको आणविक कार्यक्रमको भविष्यका बारेमा वार्ता अगाडि बढाउने विषयमा समेत सहमति भएको बताइएको छ । साथै, इरानको तेल निर्यातमाथि लगाइएका केही प्रतिबन्धहरू खुकुलो बनाउने वा हटाउने विषयमा पनि समझदारी बनेको जनाइएको छ ।

अमेरिका र इरान दुवैले आफूहरूको पक्षमा सफलता हासिल भएको दाबी गरिरहेका छन् । तर, दुई देशबीच दशकौँदेखि कायम अविश्वास अझै पूर्ण रूपमा हटिसकेको छैन । त्यसैले यो प्रारम्भिक सहमतिलाई दीर्घकालीन र व्यापक सम्झौतामा रूपान्तरण गर्न सकिने वा नसकिने विषयमा अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले चासोका साथ हेरिरहेको छ ।

यसबीच इजरायलको भूमिकाका बारेमा अझै स्पष्टता आउन बाँकी छ । इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुको सरकारले लेबनानमा थप सैन्य कारबाही अघि बढाएको खबर सार्वजनिक भएपछि शान्ति प्रक्रियाको भविष्यलाई लिएर नयाँ प्रश्नहरू उठ्न थालेका छन् । विश्लेषकहरूले क्षेत्रीय तनाव पूर्ण रूपमा अन्त्य हुन अझै समय लाग्न सक्ने बताएका छन् ।