बीपी कोइराला जन्मिएको कति वर्ष भयो ?

Share this
756shares
मुलुकी खबर
मुलुकी खबर
clock२०८१ भदौ २४, सोमबार ०८:२०

विराटनगर । नेपालका प्रथम जननिर्वाचित प्रधानमन्त्री एवं जननायक बीपी (विश्वेश्वरप्रसाद कोइराला)को १११ औं जन्मजयन्ती आज (सोमबार) विविध कार्यक्रम गरेर मनाइँदै छ ।

उनी जन्मिएको आज १११ वर्ष पुगेको छ । नेपालको राजनीतिक र साहित्यिक क्षेत्रमा उनको विशिष्ट योगदान छ । बीपीको जन्म विक्रम संवत १९७१ भदौ २४ गते भएको हो ।

उनले नेपालमा प्रजातन्त्रको स्थापना एवं पुनःस्थापनाका लागि कठोर संघर्ष गरेका थिए । पिता कृष्णप्रसाद कोइरालाले जहानियाँ राणा शासनको विरोधमा गरिब किसानले पहिरेको कपडा राणा प्रधानमन्त्री चन्द्रशम्शेरलाई ‘पार्सल’ गरी पठाएपछि कोइराला परिवार भारत निर्वासनमा जान बाध्य भयो ।

मुलुकमा राणा शासनको अन्त्य गर्न बीपीको महत्वपूर्ण योगदान छ । निर्वासनकै बेला उनले भारतको स्वतन्त्रता सङ्ग्राम आन्दोलनमा भाग लिएका थिए । भारत स्वतन्त्र भएपछि नेपालमा प्रजातन्त्र स्थापनाका लागि सहज हुन्छ भन्ने उनको बुझाइ थियो ।

उनले भारतमै रहेर जहानियाँ राणा शासनको अन्त्य गर्न विसं २००३ मा आफ्नो नेतृत्वमा नेपाली राष्ट्रिय कांग्रेस स्थापना गरेका थिए । सुवर्ण शम्शेरको नेतृत्वमा २००६ सालमा स्थापना भएको नेपाल प्रजातन्त्र कांग्रेससँग नेपाली राष्ट्रिय कांग्रेसको एकता भयो ।

एकताको मुख्य उद्देश्य नै नेपालमा प्रजातन्त्र स्थापन गर्नु थियो । एकतापछि सबै गोलबद्ध भएर २००७ सालको क्रान्ति सफल पारेका थिए । दुवै दल एकीकृत भएर बनेको नेपाली कांग्रेस अहिले पनि संसदको पहिलो दल हो ।

२००७ सालको क्रान्तिको सफलतापछि मोहनशम्शेरको नेतृत्वमा बनेको सरकारमा बीपी गृहमन्त्री बनेका थिए । २०१५ सालको आमनिर्वाचनमा कांग्रेसले दुईतिहाइ बहुमत प्राप्त गर्यो । अनि बीपी मुलुककै प्रथम जननिर्वाचित प्रधानमन्त्री बन्न सफल भए ।

उनले नेपालमा राष्ट्रियता, प्रजातन्त्र र समाजवाद स्थापनाका लागि महत्वपूर्ण भूमिका खेले । तर, २०१७ पुस १ गते तत्कालीन शाही नेपाली सेनाको शक्तिका भरमा जननिर्वाचित सरकार अपदस्थ गरेर बीपीलगायतका नेतालाई सिंहदरबारमा बन्दी बनाइयो । बीपीसहित संसद्का प्रथम सभामुख कृष्णप्रसाद भट्टराई, नेता गणेशमान सिंहलगायतका मन्त्रीलाई १ महिनापछि सुन्दरीजल बन्दी गृहमा सारिएको थियो ।

पछि फेरि बीपी भारतमा ८ वर्षसम्म निर्वासित जीवन बिताउन बाध्य भए । २०३३ साल पुस १६ गते राष्ट्रिय एकता तथा मेलमिलापको नीति लिएर उनी स्वदेश फर्किए । उनले अपनाएको मेलमिलापको नीति आज पनि नेपाली राजनीतिमा उत्तिकै सान्दर्भिक र महत्वपूर्ण मानिन्छ ।

बीपी मेलमिलापको नीति लिएर नेपाल फर्किएपछि बहुदल वा सुधारिएको पञ्चायत भन्ने विकल्पमा जनमत सङ्ग्रहको वातावरण बन्यो । धाँधली गरेर बहुदललाई हराएको भनी देशव्यापी गुनासो भएपनि बीपीले निर्वाचन परिणामलाई स्वीकार गरे । क्यान्सरबाट पीडित भएका बीपीको विक्रम संवत २०३९ साल साउन ६ गते निधन भएको थियो ।

बीपीले नेपाली साहित्यमा पनि महत्वपूर्ण योगदान दिएका छन् । उनलाई नेपाली साहित्यमा मनोवैज्ञानिक यथार्थवादी धारका प्रवर्तक भनेर चिनिन्छ । उनका डेढ दर्जन कृति प्रकाशित छन् ।

तपाइको प्रतिक्रिया
मंसिर ९ गतेदेखि आत्मानन्द गोल्डकप, ८ टिमको सहभागिता
इलामको टोड्केमा वार्षिक एक करोड २० लाखको टमाटर उत्पादन
प्रधानमन्त्री शाहको भारत भ्रमण राजकीय हुने तयारी
बाढीपछिको पुनर्निर्माणमा एडिबीको सहयोग बढाउन नेपालको आग्रह
युरोपबाट रुवान्डासम्म आप्रवासी निष्कासनको नयाँ अभ्यास, पाँच देशको संयुक्त योजना
मोरङमा ठूला चाडपर्व शान्तिपूर्ण, २१९ आपराधिक घटना
 एनपिएलको तेस्रो संस्करण कात्तिक ९ देखि
फाइनल पुग्न लुम्बिनी र सुदूरपश्चिमबीच निर्णायक भिडन्त
प्रधानमन्त्री बालेनको भारत भ्रमण : दिल्लीमा छोटो बसाइ, नेपालका एजेन्डा लामै
विराटनगरबाट लागुऔषधसहित एक युवक पक्राउ
ब्राउन सुगरसहित इटहरीका दुई युवक पक्राउ
कोशी प्रदेशमा एकै दिन १७ सवारी दुर्घटना, २३ जना घाइते (पूरा विवरणसहित)
© 2024 Muluki Khabar. All Rights Reserved. Design & Develop By: Indesign Media Pvt. Ltd.