
विराटनगर । मोरङको ग्रामथान गाउँपालिकामा यतिबेला उपनिर्वाचनको चटारो छ । गाउँपालिकाको अध्यक्ष पदका लागि १६ जनाले उम्मेदवारी दिएका छन् ।
उम्मेदवारी दिनेमध्ये एक हुन्, नेकपा (माओवादी केन्द्र)का नमोनारायण माझी । नेपाली कांग्रेस पृष्ठभूमिका उनी केही समयअघि मात्रै माओवादी प्रवेश गरे । ५४ वर्षीय उनले माओवादी बनेपछि पार्टीबाट गाउँपालिका अध्यक्षको टिकट नै पाए ।
चुनावी नतिजा आफ्नो पक्षमा पार्न अरु उम्मेदवारजस्तै अहोरात्र खटिएका छन् । मतदाता भेटघाट र घरदैलोलाई तीव्र पारेका छन् । उनलाई पार्टी प्रवेश गराउनेदेखि अध्यक्षको टिकट दिलाउन माओवादी नेता, पूर्वमन्त्री एवं प्रतिनिधिसभा सदस्य अमनलाल मोदीको ठूलो भूमिका छ ।
हुन त पार्टीमा वर्षौदेखि योगदान पुर्याएकालाई टिकट नदिएर नवप्रवेशीलाई अवसर प्रदान गरिएको भन्दै माओवादीभित्र तीव्र असन्तुष्टि छ । पार्टीको निर्णयले माओवादीका नेता कार्यकर्ता खिन्न छन् । अवसरवादलाई प्राथमिकता दिने र योगदान पुर्याउने कार्यकर्तालाई बेवास्ता गर्ने माओवादीको पुरानै रोग रहेको चर्चा बेलाबेला चल्छ ।
माओवादीले पनि त्यस्तै व्यवहार प्रस्तुत गर्छ । ‘हामी पार्टीका लागि मरीमरी काम गर्छौं । तर, अवसर चैं भर्खर पार्टीमा छिरेकाले पाउँछन् । यसले सक्रिय नेता कार्यकर्तालाई निराश बनाएको छ । हाम्रो योगदानलाई नजरअन्दाज गर्ने काम हुन्छ,’ ग्रामथानका एक जना माओवादीले नेताले भने ।
उनका अनुसार पार्टीको गलत निर्णयले अहिलेको चुनावमा नेता कार्यकर्ता सक्रिय भएर लागेका छैनन् । ‘चुनाव आयो । तर, उत्साह छैन । वर्षौदेखि माओवादी बनेर हिँडेका हामीले अरु पार्टीलाई सहयोग गर्ने कुरा पनि भएन । त्यही भएकाले जेसुकै गरुन् भनेर चुपचापजस्तै बसिएको छ,’ ती नेताले भने ।
पार्टीभित्र असन्तुष्टि चुलिँदै गइरहेका बेला नमोनारायणसँग आइतबारदेखि अर्को रोचक प्रसंग पनि जोडिन पुग्यो । आगामी उपनिर्वाचनका लागि तामझाम र दलबलसहित उम्मेदवारहरु मनोनयन गर्दा गराउन ग्रामथानको तेतरियास्थित मुख्य निर्वाचन अधिकृतको कार्यालयमा पुग्ने क्रम चलिरहेको थियो ।
अमनलालसहितका नेताको साथमा नमोनारायण पनि पुगे । त्यत्तिकैमा पत्रकारलाई उनले आफ्नो चुनावी अभियान र जितको आधारका बारेमा बताउन चाहे । शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगारी, कृषि विकास निर्माणदेखि भ्रष्टाचार अन्त्यसम्मका एजेन्डा बोकेर नमोनारायण चुनावी अभियानमा होमिएका छन् ।
चर्को आलोचना गरेर विपक्षीलाई कमजोर देखाउँदै आफू चुनाव जित्ने ध्याउन्नमा उम्मेदवारहरु सक्रिय छन् । तर, नमोनारायणकै भनाइलाई आधार मान्ने हो भने उनी अरु उम्मेदवारको विरोध गर्दैनन् । आफ्ना एजेन्डा जनतासम्म पुर्याउने काम गर्छन् ।
‘चुनाव हो । हारे पनि जिते पनि जनताबाट टाढा हुँदिन । त्यो कुरा यहाँका जनताले बुझेका छन् । म कसैको व्यक्तिगत हिसाबले विरोध गर्दिन । जनतामाझ मेरो एजेन्डा लिएर जान्छु । अरु उम्मेदवार चैं अर्काको विरोध गर्छन् । व्यक्तिगत चरित्र हत्या गर्छन् । व्यक्तिगत विरोधभन्दा पनि आफ्ना एजेन्डा जनतामाझ पुर्याउनुपर्छ । त्यसमा म सचेत छु,’ मुलुकी खबरसँग उनले भने ।
तर, आइतबार मनोनयन दर्ताका क्रममा पत्रकारलाई प्रतिक्रिया दिँदा नमोनारायण नराम्ररी चिप्लिएका छन् । उनले आफू चुनाव लडेको दल नै बिर्सिए । आफ्नो दलको ठाउँमा नेकपा (एमाले)को नाम भन्न भ्याए । ‘माओवादीका उम्मेदवार आफ्नो पार्टीको नाम नै बिर्सिन्छन्’ भन्ने सन्देश छाडिदिए ।
उनले भनेका थिए, ‘नमस्कार, म नमोनारायण माझी, नेकपा (एमाले)बाट’ । तर, उनले त्यति भन्न नपाउँदै छेउमा रहेका माओवादी नेता अमनलालले ‘ए’ भनेर सम्झाए । झस्किएका नमोनारायणले ‘सरी’ भन्दै कुरा सच्याए । त्यसपछि आफू उम्मेदवार बनेको पार्टीको नाम लिएर आफ्ना कुरा अघि बढाए ।
त्यसै पनि नमोनारायणमाथि पटकपटक दल फेर्ने गरेको आरोप छ । माओवादीबाट उम्मेदवार बन्नुअघि कांग्रेसमा थिए । उनी कांग्रेस छाडेर गत भदौ २९ गते माओवादी प्रवेश गरेका हुन् । पूर्वप्रधानमन्त्रीसमेत रहेका माओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ उपस्थित आमसभामा उनी पार्टी प्रवेश गरेका हुन् ।
नमोनारायण भने भिडभाडमा जिब्रो चिप्लिएको बताउँछन् । ‘भिडभाड थियो । जिब्रो चिप्लियो । एमालेको नाम लिए पनि उम्मेदवार त म माओवादीकै हो । यसमा मेरो थप प्रतिक्रिया छैन,’ उनले भने ।
उनी यसअघि २ पटक जनप्रतिनिधि भइसकेका छन् । पहिलोपटक २०५४ सालमा तत्कालीन लखन्तरी गाविस (गाउँ विकास समिति)को अध्यक्षमा कांग्रेसबाट निर्वाचित भएका थिए । लखन्तरी हाल ग्रामथान–१ मा पर्छ ।
२०७४ सालमा विजयकुमार गच्छदार नेतृत्वको फोरम लोकतान्त्रिकबाट ग्रामथान–१ को वडाध्यक्ष निर्वाचित भए । पछि फोरम लोकतान्त्रिक र कांग्रेसबीच पार्टी एकीकरण भयो । नमोनारायण २०६० सालमा विदेश गएका थिए । १४ वर्ष विदेशमै बिताए । ७ वर्ष मलेसिया र ७ वर्ष दुबई बसेर फर्किएपछि उनले वडाध्यक्षमा चुनाव लडेका हुन् ।
२०७९ को निर्वाचनमा भने उनले कांग्रेसबाट गाउँपालिका अध्यक्षको उम्मेदवार बन्ने आकांक्षा राखेका थिए । तर, पार्टीले जयप्रकाश गच्छदारलाई टिकट दियो । नमोनारायण भने कांग्रेसविरुद्ध बागी हाल्दै ग्रामथान–१ को वडाध्यक्षमा स्वतन्त्र हिसाबले चुनाव लडे । पराजित हुन पुगे ।
अहिले माओवादीबाट गाउँपालिका अध्यक्षकै टिकट पाएका छन् । २०७९ मा कांग्रेसले टिकट नदिएपछि आफू स्वतन्त्र उठेको नमोनारायण बताउँछन् ।
ग्रामथान मोरङको निर्वाचन क्षेत्र नम्बर ४ मा पर्छ । त्यहाँबाट २०७४ र २०७९ सालमा माओवादीका अमनलाल प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचित भएका थिए । २०७४ सालमा एमालेसँग र २०७९ सालमा कांग्रेससँग गठबन्धन गरेर माओवादीले चुनाव लडेको थियो ।
‘यो ठाउँ (ग्रामथान)मा माओवादी सांगठनिक हिसाबले कमजोर छ । माओवादीको जनमत राम्रो छैन,’ नमोनारायण भन्छन्, ‘मैले चुनाव आफ्नै व्यक्तिगत प्रभावले जित्ने हो । यसअघि गाविस अध्यक्ष र वडाध्यक्ष हुँदा गरेका राम्रा काम मेरो चुनाव जित्ने आधारहरु हुन् ।’ उनी अरुले जस्तो काल्पनिक कुरा नगरेको र आफूले पदमा हुँदा गाउँमा विकास निर्माणदेखि जनताका पिरमर्कामा ध्यान दिएको बताउँछन् ।
नमोनारायण आफ्नो जित अमनलालको प्रतिष्ठाको विषय पनि भएको बताउँछन् । ‘उहाँ (अमनलाल)ले यसअघि २ पटक चुनाव जितिसक्नु भएको छ । तर, एकपटक एमाले र अर्कोपटक कांग्र्रेससँग माओवादीको गठबन्धन भएकाले जित्न सजिलो भयो । अहिले सबै एक्लाएक्लै चुनाव लडेका छौं । तर, मलाई जनताले विकासप्रेमी भनेर चिन्छन् । पार्टीको सहयोगसँगै मेरो व्यक्तिगत प्रभावले जित्छु,’ उनले भने ।
२०७९ को निर्वाचनबाट गाउँपालिका अध्यक्षमा कांग्रेसका जयप्रकाश गच्छदार निर्वाचित भएका थिए । असार ३ गते उनको निधन भयो । रिक्त रहेको अध्यक्ष पदका लागि आगामी मंसिर १६ गते उपनिर्वाचन हुँदै छ ।

























