सकारात्मक सोच, सरल जीवन

Share this
766shares
मुलुकी खबर
दीप अधिकारी
clock२०८३ मंसिर ५, शनिबार १३:५०

जीवन सधैँ हामीले सोचेझैँ चल्दैन । कहिले परिस्थिति अनुकूल हुन्छ, कहिले सामान्य काम गर्न पनि अनेकौँ बाधा आइपर्छन् । कहिले मेहनतअनुसार सफलता मिल्छ, कहिले अपेक्षा गरेभन्दा फरक परिणाम आउँछ । जीवनका यस्ता उतारचढाव सबैका हिस्सामा पर्छन् । तर एउटै परिस्थितिमा पनि सबै मानिसको प्रतिक्रिया एउटै हुँदैन । कोही सानो समस्यामै निराश हुन्छन् भने कोही कठिन परिस्थितिमा पनि समाधानको बाटो खोजिरहन्छन् । यसमा मानिसको सोच र दृष्टिकोणले ठूलो भूमिका खेल्छ ।

हामीले जीवनलाई कसरी हेर्छौँ, त्यसले हाम्रो व्यवहार र अनुभूतिलाई पनि प्रभावित गर्छ । सकारात्मक सोचले जीवनका सबै समस्या हटाइदिँदैन, तर समस्यासँग जुध्ने हिम्मत र समाधान खोज्ने ऊर्जा दिन्छ । त्यसैले जीवनलाई सहज र अर्थपूर्ण बनाउन सकारात्मक सोच आवश्यक हुन्छ ।

सकारात्मक सोच्नु भनेको सधैँ खुसी देखिनु वा दुःखलाई बेवास्ता गर्नु होइन । जीवनमा दुःख, असफलता, निराशा र अप्ठ्यारा परिस्थिति आउँछन् भन्ने यथार्थ स्वीकार गर्नु पनि सकारात्मक सोचकै हिस्सा हो । फरक यति हो, नकारात्मक सोचले समस्यामै अल्झाइरहन्छ भने सकारात्मक सोचले त्यसबाट बाहिर निस्कने सम्भावना खोज्छ । असफलतालाई अन्तिम बिन्दु मान्ने कि नयाँ सिकाइको अवसर ठान्ने भन्ने कुरा पनि हाम्रो दृष्टिकोणमै निर्भर हुन्छ ।

कहिलेकाहीँ हामी आफैँले सामान्य कुरालाई पनि अनावश्यक रूपमा जटिल बनाइरहेका हुन्छौँ । अरूले के भन्लान् भन्ने चिन्ता, अरूसँग आफूलाई तुलना गर्ने बानी, विगतका गल्ती सम्झेर पछुताइरहने प्रवृत्ति र भविष्यप्रतिको अत्यधिक डरले मन अशान्त बनाउँछ । हामीसँग जे छ, त्यसको महत्त्व बिर्सेर जे छैन, त्यसकै पछि दौडिरहेका हुन्छौँ । यसले असन्तुष्टि बढाउँछ र जीवनमा भएका साना खुसीसमेत ओझेलमा पर्छन् ।

जीवनलाई सरल बनाउन सबै कुरा प्राप्त गर्नुपर्छ भन्ने छैन । आफूले पाएको उपलब्धिको सम्मान गर्न, आफ्ना सीमितता स्वीकार गर्न र सम्भव भएसम्म अघि बढ्न जान्नुपर्छ । अरूको सफलतामा खुसी हुन सक्नु, आफ्नो प्रगतिका लागि मेहनत गर्नु र अरूसँग अनावश्यक प्रतिस्पर्धा नगर्नु पनि सकारात्मक जीवनशैलीका आधार हुन् । सबैको यात्रा, परिस्थिति र अवसर फरक हुन्छन् । त्यसैले अरूको जीवनसँग आफ्नो तुलना गरेर निराश हुनुभन्दा आफ्नै बाटोमा इमानदारीपूर्वक अघि बढ्नु उचित हुन्छ ।

हामीले दैनिक जीवनमा गर्ने साना व्यवहारले पनि सोचलाई सकारात्मक बनाउन मद्दत गर्छन् । बिहान उठ्दा नयाँ दिन पाएकोमा कृतज्ञ हुनु, परिवार र साथीभाइसँग आत्मीय व्यवहार गर्नु, अरूको कुरा ध्यान दिएर सुन्नु, गल्ती हुँदा स्वीकार गर्नु र आवश्यक पर्दा क्षमा माग्न सक्नु सामान्य लाग्ने तर अर्थपूर्ण अभ्यास हुन् । कसैलाई सहयोग गर्नु, कसैको राम्रो कामको प्रशंसा गर्नु वा दुःखी व्यक्तिलाई केही आत्मीय शब्द बोलिदिनु पनि सकारात्मकताको अभिव्यक्ति हो । यस्ता व्यवहारले अरूको मनमा मात्र होइन, आफ्नै मनमा पनि सन्तोष र आत्मीयता बढाउँछन् ।

सकारात्मक सोचको अर्को महत्त्वपूर्ण पक्ष हो- आशा र धैर्य । कुनै काममा तत्काल सफलता नपाउँदैमा प्रयास छाड्नु हुँदैन । कहिलेकाहीँ परिणाम आउन समय लाग्छ । मेहनत गर्दा पनि अपेक्षित उपलब्धि नहुन सक्छ । त्यस्तो अवस्थामा आफूले गरेका कमजोरी पहिचान गर्ने, आवश्यक सुधार गर्ने र फेरि प्रयास गर्ने बानीले मानिसलाई अघि बढाउँछ । असफलताबाट सिक्ने मानिसले नै नयाँ सम्भावनाको ढोका खोल्न सक्छ ।

तर सकारात्मक सोचलाई यथार्थबाट भाग्ने माध्यम बनाउनु पनि हुँदैन । समस्या छ भने त्यसलाई स्वीकार गर्नुपर्छ । अन्याय भइरहेको छ भने त्यसविरुद्ध बोल्नुपर्छ । आफ्नो क्षमता र परिस्थितिको मूल्याङ्कन गरेर आवश्यक निर्णय लिनुपर्छ । केवल राम्रो हुन्छ भनेर पर्खिरहनु सकारात्मकता होइन । सम्भावना देख्नुका साथै त्यसलाई वास्तविकतामा बदल्न प्रयत्न गर्नु नै सकारात्मक सोचको सार हो ।

हाम्रो सम्बन्ध र सामाजिक व्यवहारमा पनि सकारात्मक सोचको ठूलो महत्त्व छ । परिवारमा एकअर्काका कमजोरी मात्र खोज्ने हो भने दूरी बढ्छ । कार्यालय वा कार्यस्थलमा अरूको कामको सम्मान नगर्ने हो भने सहकार्य कमजोर हुन्छ । समाजमा सबैलाई शङ्का र अविश्वासको दृष्टिले हेर्ने हो भने सद्भाव कायम रहन सक्दैन । अरूको कुरा बुझ्ने प्रयास गर्नु, फरक विचारलाई सम्मान गर्नु र सानातिना असमझदारीलाई संवादबाट समाधान गर्नुले सम्बन्धलाई सहज बनाउँछ । सकारात्मक सोचले मानिसलाई सहिष्णु, सहयोगी र जिम्मेवार बन्न प्रेरित गर्छ ।

खुसी जीवनका लागि ठूला उपलब्धि नै चाहिन्छ भन्ने छैन । परिवारसँग बिताएको केही समय, साथीको आत्मीयता, प्रकृतिसँगको निकटता, मन परेको काम गर्न पाएको अवसर वा दिनभरको मेहनतपछि प्राप्त हुने सामान्य सन्तुष्टि पनि खुसीका आधार हुन् । हामीले यस्ता क्षणलाई चिन्न र महत्त्व दिन सक्नुपर्छ। जीवनको खुसी सधैँ भविष्यमा खोजिरहँदा वर्तमानका राम्रा पक्ष छुट्न सक्छन् ।

अन्ततः जीवन कति सहज हुन्छ भन्ने कुरा बाहिरी परिस्थितिले मात्र निर्धारण गर्दैन, त्यसलाई हेर्ने हाम्रो दृष्टिकोणले पनि निर्धारण गर्छ । सबै कुरा आफ्नो इच्छाअनुसार नहुन सक्छन्, तर परिस्थितिप्रति आफ्नो प्रतिक्रिया कस्तो बनाउने भन्नेमा हामीले प्रयास गर्न सक्छौँ । सकारात्मक सोचले समस्या नकार्दैन, त्यसको सामना गर्न सिकाउँछ । निराशाबीच आशा देखाउँछ र कठिनाइका बीच पनि अघि बढ्ने साहस दिन्छ ।

जीवनलाई सरल बनाउन धेरै कुरा बदल्नुपर्ने नहुन सक्छ। कहिलेकाहीँ सोच्ने तरिका बदल्नु नै पर्याप्त सुरुवात हुन्छ । अरूभन्दा राम्रो बन्ने होडभन्दा हिजोको आफूभन्दा आज अलि राम्रो बन्ने प्रयास गरौँ । अनावश्यक चिन्ता र तुलनाभन्दा आफ्नो कर्ममा ध्यान दिऔँ । साना खुसीलाई महत्त्व दिऔँ र सकेसम्म अरूको जीवनमा पनि सकारात्मक प्रभाव पारौँ । किनकि सकारात्मक सोचले परिस्थिति सधैँ बदल्न नसके पनि जीवनप्रतिको हाम्रो अनुभूति अवश्य बदल्न सक्छ ।

तपाइको प्रतिक्रिया
© 2024 Muluki Khabar. All Rights Reserved. Design & Develop By: Indesign Media Pvt. Ltd.