निर्वाचनको आर्थिक पाटो : १ खर्बभन्दा बढी पैसा बजारमा आउने

Share this
779shares
मुलुकी खबर
मुलुकी खबर
clock२०८२ माघ २७, मंगलबार १०:३२

काठमाडौं । आगामी फागुन २१ गते हुन लागेको प्रतिनिधिसभा निर्वाचनका लागि सरकारले करिब ३१ अर्ब रुपैयाँ खर्च गर्दैछ। यसमध्ये १९ अर्ब २१ करोड रुपैयाँ अर्थ मन्त्रालयले निकासा नै गरिसकेको छ। यो सरकारी खर्च बाहेक राजनीतिक दल र उम्मेदवारहरूले गर्ने खर्चको हिस्सा पनि निकै हुने देखिएको छ।

निर्वाचन आयोगले निर्वाचन क्षेत्र अनुसार उम्मेदवारहरूलाई खर्चको सीमा तोकिदिएको छ। काठमाडौंका १, ३, ६, ७ र ८ निर्वाचन क्षेत्रका उम्मेदवारले अधिकतम २५ लाख रुपैयाँसम्म खर्च गर्न पाउनेछन्। अन्य क्षेत्रहरूमा निर्वाचन क्षेत्रको भूगोल र जनसंख्याका आधारमा २७ लाख देखि ३३ लाख रुपैयाँसम्मको खर्च सीमा तोकिएको छ।

देशभरका १६५ निर्वाचन क्षेत्रमा ३ हजार ४३४ उम्मेदवार चुनावी मैदानमा छन्। यदि सबै उम्मेदवारले आयोगले तोकेको अधिकतम सीमामा रहेर खर्च गर्ने हो भने कुल १० अर्ब २७ करोड ७९ लाख रुपैयाँभन्दा बढी खर्च हुने देखिन्छ। सबैभन्दा धेरै उम्मेदवार उठाएका नेपाली कांग्रेस, एमाले, नेकपा र रास्वपा जस्ता दलका उम्मेदवारहरूको मात्रै खर्च ४८ करोडदेखि ५० करोड रुपैयाँको हाराहारीमा हुने अनुमान छ।

उम्मेदवारले मात्र नभई राजनीतिक दलहरूले गर्ने खर्चको मात्रा पनि उत्तिकै हुन्छ। दलहरूले समानुपातिक उम्मेदवार, लेबी, चन्दा र उद्योगी व्यवसायीबाट संकलन गरेको रकम निर्वाचन प्रचारप्रसारमा खर्च गर्छन्। अर्थविद् डा. रमेश पौडेलका अनुसार सरकारी र निजी क्षेत्रको खर्च जोड्दा अबको एक महिनामा करिब १ खर्बदेखि १.५ खर्ब रुपैयाँ बजारमा आउने सम्भावना छ।

यसरी एकैपटक ठूलो रकम बजारमा आउँदा साना र मझौला व्यवसाय चलायमान हुने भए पनि महँगी बढ्ने जोखिम रहेको अर्थविद्हरू बताउँछन्। अर्थविद् नरबहादुर थापाका अनुसार इन्धन, होटल र दैनिक उपभोग्य वस्तुको माग बढ्दा कृत्रिम अभाव र मूल्यवृद्धिको समस्या देखिन सक्छ। अर्का अर्थशास्त्री डा. पोशराज पाण्डेले धेरैजसो खर्च बिलविजक बिना नगदमै हुने भएकाले यसले अनौपचारिक अर्थतन्त्रलाई बढावा दिन सक्ने भन्दै सचेत गराएका छन्।

तपाइको प्रतिक्रिया
शीर्ष नेताको सम्बोधन, रित्तो दर्शक दीर्घा: मोरङमा कांग्रेस इतर पक्षको अधिवेशन
बहिरा फुटबल टोली दक्षिण कोरिया जाने
मत्स्यपोखरीमा चार दिन पर्यटन, संस्कृति र साहित्यको उत्सव
राप्रपामा अध्यक्षका लागि आधा दर्जन नेताको दौडधुप, लिङ्देनलाई चुनौती
लुम्बिनीले टस जितेर बलिङ रोज्दा सुदूरपश्चिम पहिले ब्याटिङ गर्दै
विराटनगरमा कर दिवस मनाइयो, करदातामैत्री प्रणालीमा जोड
प्रहरीको नाममा भ्रामक सूचना फैलाउने दुई जना नियन्त्रणमा पक्राउ
सिन्धुलीमा ढुंगाको लोहोरो प्रहार गरी श्रीमतीको हत्या, श्रीमान् पक्राउ
सिन्धुलीमा ढुंगाको लोहोरो प्रहार गरी श्रीमतीको हत्या, श्रीमान् पक्राउ
नोबेल मेडिकल कलेज छैटौँ पटक उत्कृष्ट करदाता सम्मानबाट सम्मानित
रुसी खगोल विज्ञान ओलम्पियाडमा एभरेस्टकी स्नेहालाई कांस्य
© 2024 Muluki Khabar. All Rights Reserved. Design & Develop By: Indesign Media Pvt. Ltd.